Một nghiên cứu mới cho thấy các thông tin sai lệch về kem chống nắng trên TikTok tuy chiếm tỷ lệ nhỏ nhưng lại được lan truyền rộng rãi và nhận được mức độ tương tác cao bất thường.
Các chủ đề về sức khỏe và lối sống thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thông tin sai lệch trên mạng. Điều này cũng xảy ra với nội dung liên quan đến kem chống nắng – sản phẩm quan trọng giúp phòng ngừa ung thư da.
Một nghiên cứu được bình duyệt bởi các nhà khoa học tại Đại học Alberta cho thấy các video chứa thông tin sai lệch về kem chống nắng trên TikTok nhận được mức độ tương tác từ người xem cao hơn so với các nội dung ủng hộ việc sử dụng kem chống nắng.
Nghiên cứu đã phân tích 971 video TikTok có lượt xem cao nhất về chủ đề kem chống nắng và phát hiện những video được xem nhiều nhất thường mang thông điệp phản đối kem chống nắng.
Tuy nhiên, loại nội dung này chỉ chiếm một phần rất nhỏ trên nền tảng (6%), trong khi các video khuyến khích sử dụng kem chống nắng chiếm tới 86,8%. Chỉ 1,5% số bài đăng mà nhóm nghiên cứu xem xét khẳng định kem chống nắng gây hại.
Theo các nhà nghiên cứu, dù số lượng ít hơn, các video chống kem chống nắng lại thu hút nhiều sự chú ý vì nội dung mang tính kích động và gây tranh cãi hơn.
Các chuyên gia y tế công cộng từ lâu đã lo ngại về phong trào chống kem chống nắng, vốn lan truyền những tuyên bố sai sự thật như kem chống nắng có hại hoặc ngăn cản các lợi ích sức khỏe từ việc tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
Một số quan niệm sai lầm phổ biến được lan truyền gồm: kem chống nắng gây ung thư, ngăn cơ thể hấp thụ vitamin D, chứa các chất độc hại cho con người.
Sự phổ biến của những nội dung này trên TikTok có thể khiến người xem, đặc biệt là giới trẻ, quyết định tránh sử dụng kem chống nắng hoàn toàn.
Không có gì ngạc nhiên khi nhiều người Mỹ tìm đến mạng xã hội để tìm kiếm lời khuyên về sức khỏe. Một khảo sát của Pew Research Center công bố vào tháng 4 cho thấy 36% người Mỹ cho biết họ ít nhất đôi khi lấy thông tin sức khỏe từ mạng xã hội. 22% tiết lộ họ nhận thông tin sức khỏe từ các chatbot AI.
Các KOL trong lĩnh vực sức khỏe thường rất giỏi trong việc tạo ra nội dung hấp dẫn, khiến người xem dễ tin vào thông điệp họ truyền tải, ngay cả khi thông tin đó sai lệch hoặc gây hiểu lầm.
Các chuyên gia cho rằng việc nhiều người Mỹ tin vào những thông tin sai lệch về kem chống nắng xuất phát từ nhiều yếu tố khác nhau.
Tiến sĩ Melanie Palm, bác sĩ da liễu và phẫu thuật thẩm mỹ được chứng nhận, dẫn một số lý do như sự mất lòng tin vào tổ chức, nỗi lo về thành phần và mặc định những gì ‘tự nhiên’ thì an toàn hơn.
Theo bà, các thông điệp giật gân lan truyền dễ dàng trên mạng xã hội vì chúng đánh vào những nỗi sợ có thật của con người.
Dù có nhiều nội dung ủng hộ kem chống nắng hơn trên TikTok, các chuyên gia cho rằng cách truyền thông hiện nay cũng có những hạn chế.
Nghiên cứu phát hiện phần lớn nội dung về kem chống nắng trên TikTok tập trung vào lợi ích làm đẹp, trong khi chỉ khoảng 6% đề cập đến khả năng giảm nguy cơ ung thư da.
Palm giải thích: “Đối với nhiều người, đặc biệt là người trẻ, việc da bị lão hóa sớm có vẻ gần gũi và dễ hình dung hơn nguy cơ ung thư”.
Bà cũng nhấn mạnh rằng việc nói về lợi ích làm đẹp không phải là sai, bởi kem chống nắng thực sự giúp ngăn ngừa nám, giúp da đều màu, hạn chế sự phân hủy collagen và làm chậm quá trình lão hóa da.
Tuy nhiên, vì các nội dung thường nhấn mạnh khía cạnh làm đẹp nên thông điệp về phòng chống ung thư da đã bị lu mờ.
Chuyên gia Palm cho rằng, các bác sĩ da liễu và các thương hiệu cần nói rõ hơn rằng kem chống nắng có thể giúp ngăn ngừa ung thư da và cần diễn đạt điều đó bằng ngôn ngữ đơn giản, dễ hiểu.
Ngoài ra, giảm bớt việc sử dụng ngôn ngữ gây sợ hãi trong quảng cáo và tập trung hơn vào giáo dục người tiêu dùng.
Điều này bao gồm việc giải thích các thuật ngữ như chỉ số chống nắng hoặc lý do cần thoa lại kem chống nắng sau một thời gian.
(Theo Cnet)
