Việc Thủy quân Lục chiến Philippines đưa vào vận hành thực chiến các tiểu đoàn tên lửa bờ biển siêu thanh BrahMos không chỉ là một hợp đồng mua sắm vũ khí đơn thuần.
Với vận tốc xé gió Mach 3 cùng tầm bắn răn đe 290 km bao phủ các thực thể địa lý trọng yếu, thứ ‘đặc sản’ công nghệ do Ấn Độ và Nga hợp tác phát triển này đang thiết lập một vùng cấm xâm nhập bất đối xứng, buộc các hạm đội tàu chiến khổng lồ phải tính toán lại từng mét đường đi khi tiếp cận cấu trúc ven bờ Đông Nam Á.
Tên lửa BrahMos là sản phẩm hợp tác chiến lược giữa Ấn Độ và Nga, được đặt tên theo hai con sông Brahmaputra (Ấn Độ) và Moskva (Nga).
Tên lửa BrahMos dựa trên nền tảng tên lửa P-800 Oniks của Nga nhưng được hiện đại hóa đáng kể bởi các kỹ sư Ấn Độ. BrahMos Aerospace, liên doanh với Ấn Độ nắm 50,5% cổ phần, đã biến BrahMos thành một trong những tên lửa hành trình siêu âm nhanh nhất thế giới hiện nay.
Phiên bản xuất khẩu dành cho Philippines là biến thể bờ biển (shore-based coastal defense), thuộc loại đất đối hạm.
Hệ thống này được Philippines ký hợp đồng mua ba pin (batteries) với giá khoảng 375 triệu USD vào năm 2022. Đây là hợp đồng xuất khẩu đầu tiên của tên lửa BrahMos, đánh dấu bước ngoặt trong hiện đại hóa quốc phòng của Manila.
Các lô hàng đã được giao dần từ năm 2024 đến 2025 và đến cuối năm 2025, Philippine Marine Corps đã chính thức công bố đơn vị đầu tiên hoạt động tại Western Luzon
Theo news.usni.org, về thông số kỹ thuật, tên lửa BrahMos phiên bản xuất khẩu có tầm bắn tối đa khoảng 290km, phù hợp với quy định MTCR (Missile Technology Control Regime – Chế độ Kiểm soát Công nghệ Tên lửa) lúc ký hợp đồng.
Tốc độ tên lửa BrahMos đạt Mach 2.8-3.0 (khoảng 3.400–3.700 km/h), gần gấp ba lần tốc độ âm thanh. Tên lửa bay ở độ cao hành trình lên đến 15 km và hạ thấp xuống chỉ 5-10 mét ở giai đoạn cuối, giúp khó bị radar phát hiện và đánh chặn.
Trọng lượng phóng khoảng 3.000kg, chiều dài hơn 8 mét, mang đầu đạn thông thường nặng 200-300 kg loại nổ cao bán xuyên giáp.
Nhờ động năng cực lớn từ tốc độ siêu âm, tên lửa BrahMos có sức công phá mạnh mẽ ngay cả khi đầu đạn không nổ hoàn toàn.
Công nghệ cốt lõi nằm ở hệ thống đẩy hai giai đoạn. Giai đoạn đầu là động cơ tên lửa nhiên liệu rắn (solid booster) đẩy tên lửa đạt tốc độ siêu âm nhanh chóng. Sau đó, động cơ ramjet nhiên liệu lỏng duy trì tốc độ cao suốt hành trình.
Thiết kế này cho phép tên lửa BrahMos duy trì vận tốc siêu âm toàn bộ quỹ đạo bay, rút ngắn đáng kể thời gian tiếp cận mục tiêu so với tên lửa hành trình cận âm (subsonic) thông thường.
Hệ thống dẫn đường kết hợp quán tính (INS), định vị vệ tinh (GNSS/GLONASS/GPS) ở giai đoạn giữa và radar chủ động ở giai đoạn cuối, mang lại độ chính xác cao khi tấn công tàu chiến hoặc mục tiêu ven biển.
Theo brahmos.com, đối với Philippines, tên lửa BrahMos được triển khai trên xe phóng cơ động (mobile autonomous launchers), mỗi pin (battery) gồm hai bệ phóng (launcher) với tổng cộng bốn tên lửa sẵn sàng, kèm radar và xe chỉ huy.
Tính cơ động cao cho phép lực lượng nhanh chóng di chuyển, ẩn náu và tái triển khai, tăng khả năng sống sót trước các cuộc tấn công phủ đầu.
Khi đặt tại Western Luzon và các vị trí chiến lược khác, hệ thống này có thể kiểm soát hiệu quả các khu vực rộng lớn, bao gồm các tuyến hàng hải quan trọng, buộc đối phương phải cân nhắc kỹ lưỡng trước mọi hành động tiếp cận bờ biển.
Theo news.usni.org, tên lửa BrahMos không chỉ là vũ khí tấn công mà còn là công cụ răn đe chiến lược. Tốc độ siêu âm khiến hầu như không có hệ thống phòng thủ hiện tại nào có đủ thời gian phản ứng.
Chỉ cần số lượng hợp lý và vị trí đặt tối ưu, Philippines đã tạo được “access denial” (là một phần của chiến lược Chống tiếp cận và Ngăn chặn xâm nhập khu vực viết tắt là A2/AD – Anti-Access/Area Denial) hiệu quả mà không cần sở hữu hạm đội lớn.
Điều này đặc biệt ý nghĩa trong bối cảnh căng thẳng, nơi tên lửa BrahMos giúp cân bằng phần nào sự chênh lệch về lực lượng hải quân.
Tên lửa BrahMos đại diện cho thế hệ tên lửa hiện đại: tốc độ cực cao, độ chính xác tốt, tính cơ động linh hoạt và khả năng thích ứng với nền tảng phóng đa dạng.
(Theo news.usni.org, brahmos.com, ipdefenseforum.com, defencesecurityasia.com, indiatoday.in, straitstimes.com)