Theo khảo sát 9.000 giáo viên trung học tại Anh, khoảng 2/3 cho biết họ đã quan sát thấy tình trạng đánh mất khả năng tư duy phản biện ở học sinh vì các công cụ AI như ChatGPT. Các em không còn cảm thấy cần thiết phải tập đánh vần do sự phổ biến của công nghệ chuyển giọng nói thành văn bản.
“Học sinh đang đánh mất các kỹ năng cốt lõi – tư duy, sáng tạo, viết, thậm chí là cách giao tiếp”, một giáo viên chia sẻ trong cuộc khảo sát của Nghiệp đoàn Giáo dục Quốc gia.
Một ý kiến khác nhận định AI đang phá hủy bản chất của việc học, bao gồm khả năng giải quyết vấn đề, tư duy phản biện và nỗ lực hợp tác. Một giáo viên ẩn danh khẳng định trẻ em không còn muốn tập viết đúng chính tả vì công nghệ đã thay thế kiến thức nền tảng.
Chính phủ Anh hiện đang kêu gọi một cuộc cách mạng kỹ thuật số trong trường học. Hồi tháng 1, họ đã công bố kế hoạch phát triển các công cụ gia sư AI nhằm hỗ trợ học tập một kèm một cho khoảng 450.000 học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
Bộ trưởng Giáo dục Bridget Phillipson từng tuyên bố các công cụ này có tiềm năng thay đổi cách tiếp cận hỗ trợ cá nhân hóa, biến việc học kèm từ đặc quyền của thiểu số thành cơ hội cho mọi trẻ em.
Tuy nhiên, trong số 9.000 giáo viên trường công tham gia khảo sát, có tới 49% phản đối kế hoạch này của chính phủ và chỉ 14% đồng tình.
Giáo viên lo ngại hệ thống sẽ bị lợi dụng để cắt giảm chi phí và làm suy yếu giá trị của kỹ năng giảng dạy. Một giáo viên nhấn mạnh học sinh cần gia sư thường thiếu thốn nhiều thứ hơn là chỉ hỗ trợ học thuật và máy móc không thể bù đắp điều đó.
Các ý kiến khác cho rằng máy móc không thể truyền động lực, đồng thời học sinh khó khăn cần sự tương tác giữa con người để cải thiện kỹ năng xã hội và tránh bị cô lập.
Dù hoài nghi về việc học sinh lạm dụng công cụ mới để gian lận trong thi cử và làm bài tập, bản thân các giáo viên cũng thừa nhận họ ngày càng phụ thuộc vào chúng trong công việc.
Có tới 76% giáo viên sử dụng AI cho các tác vụ hàng ngày, tăng mạnh so với mức 53% của năm ngoái. Công nghệ chủ yếu được dùng để tạo tài liệu, soạn giáo án và làm công tác hành chính. Chỉ 7% sử dụng để chấm điểm.
Bất cập nằm ở chỗ 49% số trường học hiện thiếu các chính sách quản lý việc sử dụng công cụ mới đối với cả nhân viên và học sinh và 66% không có quy định dành riêng cho học sinh.
Nhiều người chỉ ra nhân viên không được đào tạo bài bản nhưng vẫn lạm dụng công nghệ, dẫn đến các sản phẩm kém chất lượng.
Nếu muốn biến đây thành một công cụ giáo dục giá trị, các trường học cần ban hành quy định, hướng dẫn và tổ chức đào tạo rõ ràng.
Tổng thư ký Nghiệp đoàn Giáo dục Quốc gia, ông Daniel Kebede khẳng định năng lực tự tư duy là cốt lõi của việc học, song sự phụ thuộc vào máy móc đang làm suy yếu khả năng tư duy phản biện của học sinh.
Ông cảnh báo chính phủ đang mạo hiểm khi triển khai hệ thống gia sư tự động lúc chưa hiểu rõ toàn bộ tác động của nó.
Đáp lại, đại diện chính phủ khẳng định mục tiêu của họ là mở rộng sự hỗ trợ cá nhân hóa tới mọi trẻ em có nhu cầu nhằm xóa bỏ rào cản xuất thân.
Phía chính phủ nhấn mạnh không công nghệ nào được phép thay thế nền tảng kiến thức cốt lõi, nhưng hệ thống giáo dục cũng có trách nhiệm chuẩn bị cho học sinh hành trang bước vào thế giới kỹ thuật số một cách an toàn và có tư duy phản biện.
(Theo The Guardian)
