Nếu đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của SpaceX diễn ra theo đúng kế hoạch trong những ngày tới, Elon Musk, nhà sáng lập kiêm CEO của công ty tên lửa tư nhân lớn nhất thế giới sẽ tiến thêm một bước dài đến danh hiệu “trillionaire” – tỷ phú nghìn tỷ USD.
Theo bản cáo bạch IPO cập nhật được SpaceX công bố hôm thứ Tư, công ty dự kiến chào bán cổ phiếu với mức giá 135 USD/cổ phiếu.
Mức giá này tương ứng với định giá khoảng 1,77 nghìn tỷ USD, đưa SpaceX trở thành một trong những doanh nghiệp giá trị nhất hành tinh ngay khi niêm yết.
Đối với Elon Musk, người hiện 54 tuổi, đây là một cột mốc mang ý nghĩa đặc biệt.
Cách đây 16 năm, ông từng đưa Tesla lên sàn chứng khoán, mở ra một trong những câu chuyện tăng trưởng ngoạn mục nhất lịch sử thị trường Mỹ.
Giờ đây, SpaceX có thể tiếp tục tạo nên một chương mới trong hành trình xây dựng đế chế công nghệ của vị doanh nhân nổi tiếng này.
Cổ phần SpaceX trị giá gần 900 tỷ USD
Tài liệu IPO cho thấy Musk đang nắm giữ lượng cổ phần SpaceX có giá trị trên giấy tờ lên tới 866,5 tỷ USD dựa trên mức định giá dự kiến.
Sau khi công ty niêm yết, quyền kiểm soát biểu quyết của ông vẫn sẽ vượt 82%, đảm bảo Musk tiếp tục nắm quyền quyết định tuyệt đối đối với chiến lược và định hướng phát triển của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, bản cáo bạch cũng quy định Musk không được bán cổ phần trong vòng một năm sau IPO.
Đây là điều khoản khóa giao dịch thường thấy nhằm tránh áp lực bán tháo ngay sau khi cổ phiếu lên sàn.
SpaceX nhấn mạnh trong phần các yếu tố rủi ro rằng việc Elon Musk sở hữu lượng cổ phần khổng lồ tạo động lực kinh tế mạnh mẽ để ông tiếp tục hỗ trợ công ty phát triển thành công.
Dẫu vậy, sau thời gian khóa giao dịch 366 ngày, Musk sẽ không còn nghĩa vụ phải duy trì tỷ lệ sở hữu hiện tại và hoàn toàn có thể bán một phần hoặc toàn bộ cổ phần nếu muốn.
Với riêng khoản đầu tư tại SpaceX, Elon Musk đã sở hữu khối tài sản gần tương đương GDP của nhiều quốc gia phát triển.
Điều đó cho thấy quy mô khổng lồ mà công ty hàng không vũ trụ này đã đạt được chỉ sau hơn hai thập kỷ hoạt động.
Tesla vẫn là “cỗ máy tạo tài sản” thứ hai của Musk
Bên cạnh SpaceX, Musk vẫn là cổ đông lớn nhất của Tesla. Giá trị số cổ phiếu Tesla mà ông nắm giữ hiện được ước tính khoảng 355 tỷ USD.
Ngoài ra, các quyền chọn cổ phiếu và gói thưởng hiệu suất trong tương lai có thể bổ sung thêm hơn 100 tỷ USD cho tài sản cá nhân của ông.
Con đường trở thành người giàu nhất thế giới của Musk không phải lúc nào cũng bằng phẳng. Cổ phiếu Tesla bắt đầu bùng nổ từ năm 2013, đưa tài sản của ông tăng trưởng với tốc độ chưa từng thấy.
Đến năm 2021, Musk chính thức vượt qua nhà sáng lập Amazon là Jeff Bezos để trở thành người giàu nhất thế giới.
Tuy nhiên, năm 2022 chứng kiến giai đoạn khó khăn khi cổ phiếu Tesla lao dốc tới 65%, khiến tài sản của Musk bốc hơi hàng trăm tỷ USD chỉ trong thời gian ngắn.
Dù vậy, những năm tiếp theo chứng kiến sự phục hồi mạnh mẽ của hãng xe điện, giúp Musk quay trở lại vị trí dẫn đầu và liên tục nới rộng khoảng cách với phần còn lại của giới siêu giàu.
Theo thống kê hiện tại của Forbes, giá trị tài sản ròng của Elon Musk vào khoảng 826 tỷ USD, cao hơn rất nhiều so với người đứng thứ hai là Larry Page, người sở hữu khối tài sản chưa đến 300 tỷ USD.
SpaceX sẽ vượt Tesla và Meta về giá trị thị trường
Nếu IPO thành công với mức định giá dự kiến, SpaceX sẽ ngay lập tức gia nhập nhóm những doanh nghiệp giá trị nhất nước Mỹ.
Đáng chú ý, công ty vũ trụ của Musk sẽ có giá trị cao hơn cả Tesla và Meta Platforms, hai cái tên vốn đã thuộc nhóm doanh nghiệp nghìn tỷ USD nổi tiếng nhất thế giới.
Điều này tạo nên một tình huống hiếm có trong lịch sử kinh doanh hiện đại: một doanh nhân đồng thời kiểm soát hai công ty nằm trong nhóm doanh nghiệp giá trị nhất hành tinh.
Tuy nhiên, xét về quy mô doanh thu, SpaceX vẫn nhỏ hơn đáng kể so với các “ông lớn” công nghệ khác.
Trong năm vừa qua, công ty ghi nhận doanh thu khoảng 18,67 tỷ USD.
Con số này chỉ bằng một phần nhỏ so với hơn 200 tỷ USD doanh thu của Meta hay gần 95 tỷ USD của Tesla.
Điều đó cho thấy thị trường đang định giá SpaceX chủ yếu dựa trên tiềm năng tăng trưởng trong tương lai thay vì kết quả kinh doanh hiện tại.
Các nhà đầu tư đặt cược vào triển vọng dài hạn của dịch vụ phóng vệ tinh, mạng Internet Starlink, các dự án vận tải không gian và tham vọng chinh phục sao Hỏa của Elon Musk.
Điều khiến câu chuyện của Musk trở nên đặc biệt không chỉ là quy mô tài sản, mà còn là những điều kiện thưởng đầy tham vọng gắn liền với các công ty của ông.
Đối với SpaceX, các khoản thưởng dành cho Elon Musk được liên kết với hai mục tiêu cực kỳ táo bạo: đưa giá trị thị trường công ty lên 7,5 nghìn tỷ USD và hỗ trợ việc xây dựng một thuộc địa trên sao Hỏa với ít nhất 1 triệu cư dân.
Trong khi đó, Tesla cũng áp dụng cơ chế thưởng dựa trên hiệu suất. Gói thù lao mới được cổ đông phê duyệt bao gồm 12 giai đoạn khác nhau, trong đó mỗi khoản thưởng phụ thuộc vào việc công ty đạt được các cột mốc về vốn hóa thị trường và hiệu quả vận hành.
Những mục tiêu này nghe giống nội dung của một bộ phim khoa học viễn tưởng hơn là kế hoạch kinh doanh thông thường.
Nhưng chính cách đặt ra những tham vọng gần như không tưởng đã giúp Musk xây dựng nên các công ty có tổng giá trị hàng nghìn tỷ USD.
Nếu SpaceX chính thức niêm yết thành công trong những ngày tới và thị trường tiếp tục duy trì sự hưng phấn hiện nay, thế giới có thể sớm chứng kiến một dấu mốc chưa từng có: sự xuất hiện của tỷ phú nghìn tỷ USD đầu tiên trong lịch sử nhân loại.
(Theo CNBC, Bloomberg)